{"id":57,"date":"2024-12-05T10:46:35","date_gmt":"2024-12-05T10:46:35","guid":{"rendered":"https:\/\/ledrum.is\/?p=57"},"modified":"2024-12-05T10:48:03","modified_gmt":"2024-12-05T10:48:03","slug":"valkyrjur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ledrum.is\/?p=57","title":{"rendered":"Valkyrjur"},"content":{"rendered":"\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Merking or\u00f0a og t\u00e1kna \u00ed s\u00edbreytilegu samhengi<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>T\u00e1kn og or\u00f0 eru ekki a\u00f0eins verkf\u00e6ri til samskipta heldur einnig spegilmynd samf\u00e9lagsins sem notar \u00feau. \u00cd s\u00edbreytilegum heimi hafa \u00feau tilhneigingu til a\u00f0 \u00fer\u00f3ast og taka \u00e1 sig n\u00fdjar merkingar sem endurspegla breytingar \u00e1 menningu, s\u00f6gu og gildismati. Or\u00f0i\u00f0 <em>Valkyrja<\/em> er \u00e1hugavert d\u00e6mi um sl\u00edka \u00fer\u00f3un, \u00fear sem \u00fea\u00f0 hefur umbreyst \u00far go\u00f0sagnakenndu t\u00e1kni \u00ed \u00fdmis konar menningarlegar t\u00falkanir \u00ed gegnum aldirnar.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Upphafleg merking Valkyrju<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>\u00cd norr\u00e6nni go\u00f0afr\u00e6\u00f0i v\u00edsar or\u00f0i\u00f0 <em>Valkyrja<\/em> (\u00far fornnorr\u00e6nu <em>valkyrja<\/em>, &#8220;s\u00fa sem velur hina f\u00f6llnu&#8221;) til yfirn\u00e1tt\u00farulegra kvenvera sem \u00fej\u00f3nu\u00f0u \u00d3\u00f0ni. Hlutverk \u00feeirra var a\u00f0 velja hetjur sem l\u00e9tust \u00ed orrustu og fylgja \u00feeim til Valhallar, \u00fear sem \u00fe\u00e6r fengu a\u00f0 nj\u00f3ta eil\u00edfs l\u00edfs sem einherjar. \u00deannig voru Valkyrjur t\u00e1kn um hetjuskap, d\u00fdr\u00f0 og tengingu milli jar\u00f0neskra manna og go\u00f0heimsins.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00deessi frumt\u00falkun Valkyrju tengist d\u00fdpri t\u00e1knfr\u00e6\u00f0i um l\u00edf og dau\u00f0a, \u00fear sem dau\u00f0inn var ekki endalok heldur upphaf n\u00fds tilverustigs. \u00cd samf\u00e9l\u00f6gum v\u00edkinga var \u00feetta mikilv\u00e6gur \u00fe\u00e1ttur \u00ed heimsmyndinni og haf\u00f0i \u00e1hrif \u00e1 sj\u00e1lfsmynd og heimspeki \u00feeirra.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Breytingar \u00ed merkingu me\u00f0 t\u00edmanum<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>Me\u00f0 kristnit\u00f6ku Nor\u00f0ur-Evr\u00f3pu dr\u00f3 \u00far tr\u00fa \u00e1 go\u00f0afr\u00e6\u00f0ilegu hlutverki Valkyrjanna. \u00de\u00e6r \u00fer\u00f3u\u00f0ust \u00ed s\u00f6gulegum og b\u00f3kmenntalegum t\u00falkunum yfir \u00ed pers\u00f3nur sem t\u00e1kna t\u00f6frum blandna fort\u00ed\u00f0 og glata\u00f0a d\u00fdr\u00f0. \u00cd b\u00f3kmenntum eins og \u00edslenskum eddukv\u00e6\u00f0um h\u00e9ldu \u00fe\u00e6r \u00fe\u00f3 \u00e1fram a\u00f0 birtast, en n\u00fa \u00ed meira go\u00f0sagnakenndum og sagnfr\u00e6\u00f0ilegum samhengjum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c1 19. og 20. \u00f6ld t\u00f3ku Valkyrjur \u00e1 sig n\u00fdja mynd \u00ed tengslum vi\u00f0 r\u00f3mant\u00edska \u00fej\u00f3\u00f0ernisvakningu. \u00dear voru \u00fe\u00e6r oft nota\u00f0ar sem t\u00e1knmyndir norr\u00e6nnar arfleif\u00f0ar og tengdust hugmyndum um styrk, fegur\u00f0 og d\u00fdr\u00f0. \u00cd \u00feessu samhengi t\u00f3ku \u00fe\u00e6r \u00e1 sig d\u00fdpri t\u00e1knr\u00e6na merkingu sem tengdist b\u00e6\u00f0i stolti yfir norr\u00e6num uppruna og hugmyndum um sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i og frelsi.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>T\u00e1kn \u00ed samt\u00edma<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>\u00cd dag birtist or\u00f0i\u00f0 <em>Valkyrja<\/em> \u00ed fj\u00f6lbreyttum samhengi. \u00dea\u00f0 er nota\u00f0 \u00ed listum, kvikmyndum, t\u00f6lvuleikjum og b\u00f3kmenntum, \u00fear sem merkingin sveiflast \u00e1 milli hef\u00f0bundinna hugmynda og n\u00fat\u00edmalegrar t\u00falkunar. Sem d\u00e6mi m\u00e1 nefna kvikmyndir Marvel \u00fear sem Valkyrjur eru hetjur me\u00f0 ofurmannlega krafta, e\u00f0a notkun or\u00f0sins \u00ed fem\u00edn\u00edsku samhengi sem t\u00e1kn um styrk og sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i kvenna.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c1 sama t\u00edma getur t\u00e1knr\u00e6nt samhengi or\u00f0i\u00f0 veri\u00f0 mj\u00f6g mismunandi eftir menningarsv\u00e6\u00f0um. \u00cd sumum tilvikum hefur or\u00f0i\u00f0 tengst herna\u00f0arlegum t\u00falkunum e\u00f0a jafnvel veri\u00f0 nota\u00f0 \u00ed poppmenningu sem merki um \u00e1kve\u00f0na &#8220;norr\u00e6na&#8221; \u00edmynd. Sl\u00edk \u00fer\u00f3un undirstrikar hvernig t\u00e1kn geta b\u00e6\u00f0i glata\u00f0 sinni upprunalegu merkingu og \u00f6\u00f0last n\u00fdja.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>Kenningar um t\u00e1knbundin samskipti<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>Kenningar um t\u00e1knbundin samskipti (e. symbolic interactionism) l\u00fdsa \u00fev\u00ed hvernig t\u00e1kn f\u00e1 merkingu \u00ed gegnum samskipti og t\u00falkun manna \u00e1 milli. T\u00e1kn eru ekki st\u00f6\u00f0lu\u00f0 e\u00f0a \u00f3umbreytanleg; \u00feau f\u00e1 merkingu sem byggist \u00e1 samhengi, s\u00f6gu og menningu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00deegar kemur a\u00f0 Valkyrjum m\u00e1 sj\u00e1 hvernig t\u00e1kni\u00f0 hefur \u00fer\u00f3ast \u00ed gegnum samskipti, oft byggt \u00e1 \u00fe\u00f6rfum samt\u00edmans. Valkyrja sem t\u00e1kn um dau\u00f0a og endurf\u00e6\u00f0ingu \u00ed v\u00edkingasamf\u00e9lagi var\u00f0 t\u00e1kn um glata\u00f0a fort\u00ed\u00f0 \u00ed \u00fej\u00f3\u00f0ernisr\u00f3mant\u00edk og s\u00ed\u00f0ar t\u00e1kn um kvenlegan styrk og sj\u00e1lfst\u00e6\u00f0i \u00ed n\u00fat\u00edmasamhengi. \u00deetta s\u00fdnir hvernig samskiptin og samhengi hafa bein \u00e1hrif \u00e1 \u00fea\u00f0 hvernig vi\u00f0 skiljum t\u00e1kn og or\u00f0.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\"><strong>\u00der\u00f3un<\/strong><\/h4>\n\n\n\n<p>Merking or\u00f0a og t\u00e1kna er aldrei st\u00f6\u00f0ug heldur \u00fer\u00f3ast h\u00fan samhli\u00f0a samf\u00e9laginu sem notar \u00feau. D\u00e6mi\u00f0 um <em>Valkyrju<\/em> s\u00fdnir hvernig t\u00e1kn getur fer\u00f0ast \u00ed t\u00edma og r\u00fami, fr\u00e1 fornnorr\u00e6nni go\u00f0afr\u00e6\u00f0i yfir \u00ed n\u00fat\u00edmalegar t\u00e1knmyndir. \u00deessi \u00fer\u00f3un er spegilmynd mannlegs samf\u00e9lags, \u00fear sem t\u00e1kn ver\u00f0a lifandi hluti af menningu, s\u00f6gulegum t\u00falkunum og n\u00fdjum gildum.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c1 endanum minnir \u00fer\u00f3un t\u00e1kna eins og Valkyrju okkur \u00e1 a\u00f0 ekkert t\u00e1kn er eil\u00edft fast \u00ed sinni upphaflegu merkingu. \u00dea\u00f0 er lifandi afl, h\u00e1\u00f0 skilningi og t\u00falkun hvers kyns samf\u00e9lags og hverrar kynsl\u00f3\u00f0ar.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<p>Views: 1<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Merking or\u00f0a og t\u00e1kna \u00ed s\u00edbreytilegu samhengi T\u00e1kn og or\u00f0 eru ekki a\u00f0eins verkf\u00e6ri til samskipta heldur einnig spegilmynd samf\u00e9lagsins sem notar \u00feau. \u00cd s\u00edbreytilegum heimi hafa \u00feau tilhneigingu til a\u00f0 \u00fer\u00f3ast og taka \u00e1 sig n\u00fdjar merkingar sem endurspegla breytingar \u00e1 menningu, s\u00f6gu og gildismati. Or\u00f0i\u00f0 Valkyrja er \u00e1hugavert d\u00e6mi um sl\u00edka \u00fer\u00f3un, \u00fear [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-57","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-almennt-rofl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=57"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/57\/revisions\/58"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=57"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=57"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ledrum.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=57"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}